• Home
  • Het eerste Nederlandse woordenboek

Het eerste Nederlandse woordenboek

Het eerste verklarend woordenboek Nederlands verscheen in Plantijns drukkerij.

Het eerste Nederlandse woordenboek
‘Jij, bewoner van de Lage Landen, wie je ook bent, hou je van de Nederlandse taal? Hou dan ook van Kiliaan.’

Lofdicht van Lipsius voor Kiliaan

Etymologicum teutonicae lingua

Cornelis Kiliaan (1528/1530 - 1607) werkt 50 jaar als proeflezer bij Plantijn. De weduwnaar woont met zijn drie kinderen mee in het huis op de Vrijdagmarkt. Wanneer Plantijn een Nederlands vertaalwoordenboek wil uitgeven, schakelt hij zijn proeflezer in. Woordenboeken worden Kiliaans levenswerk.

Hij schrijft het eerste verklarende woordenboek van het Nederlands, goed voor 40.000 trefwoorden. Het Brabants dialect beschouwt hij als het 'echte' Nederlands. Kiliaan gaat verder dan louter bestaande Nederlandse woorden opsommen. Hij wil ook de betekenis verklaren. Daarom vergelijkt hij ze met woorden uit andere talen.

 

Cornelis Kiliaan, Etymologicum Teutonicae linguae, sive: Dictionarium Teutonico-Latinum (Antwerpen: Jan I Moretus, 1599), Museum Plantin-Moretus, Antwerpen.